Paard

Maker: Arthur Spronken (1930)
Locatie:
 IJsselkade
Jaar plaatsing
1970
Materiaal:
 Brons

paard arthur spronken 1

Hij geldt als een van de bekendste vertolkers van het thema ‘paard’ in ons land: Arthur Spronken. De basis voor zijn specialisme werd gelegd in 1954 aan de Academia delle Belle Arti di Brera te Milaan. Daar kreeg Spronken les van Marino Marini, die wereldwijd bekendheid geniet met zijn paarden met ruiters.

De gemeente Leiden bezit een expressief beeld van Spronken uit 1970. Het is een tors van een paard. Het accent ligt op het krachtige lijf. Het hoofd met de opengesperde bek neigt sterk naar het lichaam, alsof het dier zichzelf tracht te bijten.
Spronken volgde vóór zijn studie in Milaan lessen aan de Academie in Maastricht bij internationaal georiënteerde beeldhouwers als Oscar Vespers (1887-1970) en Fred Carasso (1899-1969). Als jonge beeldhouwer bewoog hij zich al tussen traditie en experiment. En dat is eigenlijk altijd zo gebleven. Spronken reduceert en speelt met vorm en houding, zoals te zien in zijn Leidse brons. Door het gebruik van de tors en de gedraaide, bijna onnatuurlijke houding van het paard, treedt een abstrahering op.

Tegelijkertijd weerklinkt in zijn beelden een grote passie voor de beeldhouwkunst van Renaissance en Oudheid. Zijn studie in Italië heeft hier beslist aan bijgedragen. Zo weet Spronken met een volstrekt eigen, moderne beeldtaal een sfeer op te roepen, die verwijst naar vervlogen tijden. Het paard aan de IJsselkade zou zomaar opgegraven kunnen zijn in de Roomburgerpolder en door kunnen gaan voor een door de aarde vervormde Romeinse brons.

De combinatie van heden en verleden is ook aanwezig in zijn kleinsculptuur: de amazones, centauren, putti, paarden en portretten, die hij sinds de jaren zestig vervaardigde. Een zelfportret uit 1959 verwijst getuige de haardracht, het patina en de gladgepolijste huid, duidelijk naar Romeinse keizerportretten. Deze ‘sterk archeologiserende opvatting’ maakt hem uniek temidden van zijn generatiegenoten.


Beelden in de Stad weergeven op een grotere kaart